Rogério Sganzerla

Rogério Sganzerla (1946–2004) — braziliyalik kinoijodkor, Cinema de Invenção (yoki Cinema Marginal) andegraund harakatining asosiy namoyandalaridan biri. Orson Welles, Jean-Luc Godard va José Mojica Marins ta'sirida ijod qilgan Sganzerla film-nuar hamda pornochanchada klişelaridan unumli foydalangan. Kinoteatr estetikasida ironiya, syujet buzilishi va kollaj uning asosiy imzosiga aylangan. Sganzerla Santa-Katarina shtatining Joaçaba shahrida tug'ilgan, biroq yoshligida oilasi bilan San-Paulu shahriga ko'chib o'tib, umrining ko'p qismini shu yerda o'tkazgan. 1960-yillarda u «O Estado de S. Paulo» gazetasida kino tanqidchisi sifatida faoliyat yuritib, tezda yosh iste'dod sifatida e'tirof etilgan. 1967-yilda Sganzerla o'zining ilk qisqa metrajli «Documentário» («Hujjatli film») kartinasini suratga olib, JB-Mesbla 16mm festivalida mukofotni qo'lga kiritgan. Shundan so'ng, 1968-yilda uning ilk to'liq metrajli «O Bandido da Luz Vermelha» («Qizil chiroqli qaroqchi») filmi ekranga chiqdi. Bu film Cinema de Invenção yoki Cinema Marginal harakatining muhim burilish nuqtasiga aylanib, hozirgi kunga qadar rejissyorning eng mashhur ishi bo'lib qolmoqda. 1970-yilda u safdoshi Júlio Bressane bilan birgalikda «Bel-Air Filmes» kinokompaniyasiga asos soldi. Sganzerla rahbarligida kompaniya uning «Copacabana Mon Amour», «Carnaval na Lama» va «Sem Essa, Aranha» hamda Bressanening «A Família do Barulho», «Barão Olavo, o Horrível» va «Cuidado, Madame» filmlarini ishlab chiqardi. 1970-yil davomida Braziliyada suratga olingan bu kartinalar keyinchalik Angliyada montaj qilingan.