Johan Cruijff

Hendrik Johannes Cruijff (1947-yil 25-aprel — 2016-yil 24-mart) — niderlandiyalik professional futbolchi va murabbiy. Futbolchi sifatida u 1971, 1973 va 1974-yillarda uch karra "Oltin toʻp" sovrinini qoʻlga kiritgan. Kroyff Rinus Michels asos solgan "Total Football" (Total futbol) falsafasining targʻibotchisi boʻlib, sport tarixidagi eng buyuk oʻyinchilardan biri va eng zoʻr murabbiylardan biri sifatida eʼtirof etiladi. 1960-yillarning oxiri va 1970-yillarning boshlarida Niderlandiya futboli yarim professional darajadan jahon miqyosidagi yetakchiga aylandi. Kroyff 1974-yilgi Jahon chempionatida terma jamoyani finalga olib chiqdi va turnirning eng yaxshi oʻyinchisi sifatida "Oltin toʻp" bilan taqdirlandi. 1974-yilgi mundialda u oʻziga xos fintni amalga oshirdi, keyinchalik bu aldash usuli "Kroyff burilishi" deb nomlandi va zamonaviy futbolda keng qoʻllana boshladi. Yevro-1976 turnirida uchinchi oʻrinni egallagandan soʻng, Kroyff Barselonasdagi uyiga oʻzi va oilasiga qaratilgan oʻgʻirlab ketish tahdidi tufayli 1978-yilgi Jahon chempionatida oʻynashdan bosh tortdi. Klub darajasida oʻz faoliyatini "Ajax"da boshlagan Kroyff u yerda sakkiz marta Erediviziya chempionligini, uchta Yevropa kubogini va bitta Qitqalararo kubokni yutib oldi. 1973-yilda u jahon rekord darajasidagi transfer narxi evaziga "Barcelona"ga oʻtdi va ilk mavsumidayoq jamoaga La Liga gʻalabini keltirib, Yevropaning eng yaxshi futbolchisi deb topildi. 1984-yilda futbolchilik faoliyatini yakunlagach, Kroyff "Ajax" va keyinchalik "Barcelona" bosh murabbiyi sifatida katta muvaffaqiyatlarga erishdi; murabbiylik yillaridan keyin ham har ikki klub uchun nufuzli maslahatchi boʻlib qoldi.